Kısa cevap: Fibonacci düzeltme seviyeleri, bir fiyat hareketinin ne kadarının geri alınabileceğini gösteren yatay çizgilerdir. Yaygın oranlar yüzde 23,6 – 38,2 – 50 – 61,8 ve 78,6’dır. Bu seviyelerin işe yaramasının temel nedeni matematiksel bir zorunluluk değil, çok sayıda katılımcının aynı seviyelere bakmasıdır.
Seviyeler nereden geliyor
Fibonacci dizisindeki sayıların birbirine oranından türetilir. Bir sayının kendisinden sonra gelene oranı yaklaşık 0,618’e yaklaşır; bir sonrakine oranı 0,382’ye.
Dikkat edilmesi gereken bir ayrıntı: yüzde 50 bir Fibonacci oranı değildir. Hareketin yarısı anlamına geldiği ve pratikte sık izlendiği için listeye eklenmiştir.
Nasıl çizilir
Belirgin bir dip ile tepe arasına çizilir. Yükselişte dipten tepeye, düşüşte tepeden dibe. Ara seviyeler otomatik hesaplanır.
En büyük zaafı: öznellik
Burada dürüst olmak gerekiyor. Hangi dip ve hangi tepe seçileceği tamamen çizen kişiye bağlıdır.
Aynı grafiğe bakan iki kişi farklı noktalar seçer ve tamamen farklı seviyeler elde eder. Zaman dilimini değiştirdiğinizde seviyeler yine değişir.
Bu, yöntemi kullanışsız yapmaz ama şunu gösterir: Fibonacci seviyeleri piyasada var olan nesnel noktalar değil, çizenin tercihiyle oluşan referanslardır.
Neden yine de işe yarar görünür
Çok sayıda katılımcı aynı araçları kullanıyor ve benzer seviyelere emir koyuyor. Bu, kısmen kendini gerçekleştiren bir mekanizma yaratır — destek ve direnç seviyelerinde olduğu gibi.
Yani seviyeler bir doğa yasası değil, ortak dikkat noktalarıdır.
Seçici hatırlama sorunu
Fibonacci’nin “çalıştığı” örnekler internette bol miktarda paylaşılır. Çalışmadığı örnekler paylaşılmaz. Geçmiş grafiğe bakıp seviyelerin tuttuğu yerleri işaretlemek kolaydır; tutmadığı yerler görmezden gelinir.
Bir yöntemi değerlendirirken tutmadığı durumları da saymak gerekir. İşlem günlüğü tutmak bu önyargıyı azaltmanın en pratik yoludur.
Uzantı seviyeleri
Düzeltmenin yanında uzantı (extension) seviyeleri de kullanılır — yüzde 127,2 ve 161,8 gibi. Bunlar hareketin devamında hedef seviye olarak yorumlanır ve aynı öznellik sorununu taşır.
Sınırları
Fibonacci seviyeleri geleceği tahmin etmez ve tek başına işlem gerekçesi oluşturmaz. Veri açıklamalarında ve fiyat boşluklarında tamamen anlamsızlaşabilir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir. Ayrıntı için Risk Bildirimi sayfamızı okuyun.