Kısa cevap: Forexte kâr zarar şöyle hesaplanır: fiyat hareketi pip cinsinden ölçülür, pip değeri pozisyon büyüklüğüyle çarpılır. Standart lotta (100.000 birim) çoğu paritede 1 pip yaklaşık 10 birim karşıt para birimine denk gelir. Sonuçtan spread, komisyon ve gecelik taşındıysa swap düşülür. Net sonuç bu üç maliyet çıkarıldıktan sonra kalır.
Adım adım hesaplama
Bir örnek üzerinden gidelim. Rakamlar örnektir, güncel fiyat değildir.
1. Pozisyonu tanımla
- Parite: EUR/USD
- Yön: alış (long)
- Büyüklük: 1 mini lot = 10.000 birim
- Giriş: 1,0850
- Çıkış: 1,0880
2. Hareketi pip cinsinden ölç
1,0880 − 1,0850 = 0,0030
EUR/USD’de pip dördüncü ondalık basamaktır. 0,0030 = 30 pip.
3. Pip değerini bul
Pip değeri pozisyon büyüklüğüne bağlıdır:
| Pozisyon | Birim | 1 pip değeri |
|---|---|---|
| Standart lot | 100.000 | ~10 USD |
| Mini lot | 10.000 | ~1 USD |
| Mikro lot | 1.000 | ~0,1 USD |
Mini lotta 1 pip = 1 USD.
4. Brüt sonucu hesapla
30 pip × 1 USD = 30 USD brüt kâr
5. Maliyetleri düş
Burası çoğu hesaplamanın atladığı kısım.
- Spread: 1 pip spread varsa mini lotta 1 USD maliyet. Pozisyonu açtığınız anda bu zararla başlarsınız.
- Komisyon: Hesap tipine göre değişir. Bazı hesaplarda spread dar tutulup ayrıca komisyon alınır.
- Swap: Pozisyon gece taşındıysa her gece işler. Gün içinde kapandıysa sıfır.
1 pip spread ile: 30 − 1 = 29 USD net (komisyon ve swap yoksa).
Zarar tarafı aynı formülle işler
Fiyat 1,0850’den 1,0820’ye düşseydi: 30 pip aleyhte hareket, 30 USD brüt zarar, üzerine 1 USD spread. Toplam 31 USD.
Dikkat edin: kârda maliyet düşülür, zararda maliyet eklenir. Bu asimetri her işlemde vardır.
Kaldıraç hesabı nasıl değiştirir
Kaldıraç kâr ve zarar tutarını değiştirmez — ne kadar teminat bağladığınızı değiştirir. Aynı 30 pip hareketi, 10 kat kaldıraçla açılmış bir pozisyonda teminatınıza göre çok daha büyük bir yüzdeye karşılık gelir.
Türkiye’de azami kaldıraç 10:1, asgari başlangıç teminatı 50.000 TL’dir.
Ters yönden hesaplama: risk önce
Daha sağlıklı yaklaşım formülü tersten kurmaktır. Önce “bu işlemde en fazla ne kaybederim” sorusunu cevaplarsınız, sonra zarar durdurma mesafenizi belirlersiniz. Bu iki sayı pozisyon büyüklüğünü kendiliğinden verir:
Göze alınan kayıp ÷ (stop mesafesi × pip değeri) = pozisyon büyüklüğü
Bu sırayla çalıştığınızda risk sabit kalır, pozisyon değişir. Ters sırada çalıştığınızda pozisyon sabit kalır, risk değişir.
Hesabın göstermediği şey
Bu formül bir işlemin sonucunu hesaplar, başarı ihtimalini değil. Avrupa düzenleyicilerinin verilerine göre kaldıraçlı ürünlerde bireysel yatırımcı hesaplarının yüzde 74 ila 89’u para kaybediyor.
Ayrıca slipaj ve fiyat boşluğu durumlarında gerçekleşen fiyat hesapladığınızdan farklı olabilir.
Kaynaklar
SPK Tebliğ III-37.1.b, Resmî Gazete 10.02.2017 / 29975. ESMA, 27 Mart 2018 kararı.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir. Ayrıntı için Risk Bildirimi sayfamızı okuyun.