Kısa cevap: Bir forex şirketinin yetkili olup olmadığını anlamanın en kesin yolu SPK’nın kendi yayımladığı yetkili kuruluş listesine bakmaktır. İki ek doğrulama daha vardır: yetkili kurumlar anonim şirket olmak zorundadır ve müşteri teminatlarını Takasbank nezdinde tutmak zorundadır. Takasbank hesap hareketlerinizi e-Devlet üzerinden kendiniz kontrol edebilirsiniz.
Üç adımda doğrulama
1. SPK listesinden kontrol edin
Türkiye’de kaldıraçlı alım satım işlemleri yalnızca SPK’dan yetki belgesi almış kurumlar tarafından sunulabilir. Yetkili kuruluşların listesi spk.gov.tr üzerinden yayımlanır.
Kurumun kendi sitesinde yazan lisans numarasına değil, Kurul’un kendi kaydına bakın. Yetkisiz platformların site altına gerçek olmayan lisans numarası yazması yaygın bir yöntemdir.
2. Şirket türüne bakın
SPK mevzuatı gereği kaldıraçlı işlem yetkisi olan aracı kurumların anonim şirket statüsünde olması gerekir. Limited şirket veya başka bir türde kurulmuş bir yapı bu yetkiye sahip olamaz.
Şirketin türünü Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ilanlarından kontrol edebilirsiniz. Faaliyet konusunda kaldıraçlı işlem yoksa, o şirket bu işi yasal olarak yapamıyor demektir.
3. Takasbank hesabınızı kontrol edin
Bu en kesin ve en az bilinen yöntemdir.
Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ’in 27. maddesine göre, aracı kurumlarca müşterilerden alınan teminatların müşteri bazında takibi ve Takasbank nezdinde tutulması zorunludur.
Yani gerçekten yetkili bir kurumda işlem yapıyorsanız, Takasbank nezdinde bir hesabınızın bulunması ve işlemlerinizin orada görünmesi gerekir. Bunu e-Devlet üzerinden kendiniz kontrol edebilirsiniz.
Para yatırdınız ama Takasbank’ta hesap görünmüyorsa, paranız düzenlemeye tabi bir yapıda tutulmuyor demektir.
Uyarı işaretleri
Yetkisiz platformlarda tekrar eden kalıplar var:
- Para çekme talebi sürekli erteleniyor. En yaygın ve en erken sinyal.
- “Bonus aldınız” denilerek bakiye kilitleniyor. Bonus, paranın çekilmesini engellemek için bahane olarak kullanılıyor.
- Sürekli yeni para yatırmanız isteniyor. Genellikle “vergi”, “komisyon” veya “hesap açma” gerekçesiyle.
- Telefonla yönlendirme. Bir “uzman” sizin adınıza işlem yapmayı veya yönlendirmeyi teklif ediyor.
- Yurt dışı lisans iddiası. FCA, ASIC veya CySEC lisanslı olduğu söyleniyor. Bu lisansların Türkiye’de yerleşik kişilere hizmet sunmak için geçerliliği yoktur.
- Garanti getiri vaadi. Kaldıraçlı işlemde garanti getiri mümkün değildir.
Yurt dışı lisans neden yeterli değil
Sık yapılan yanılgı budur. Bir platformun başka bir ülkeden lisansı olması, Türkiye’de yerleşik kişilere aracılık hizmeti sunma yetkisi vermez. SPK, yurt dışında yerleşik kuruluşların kaldıraçlı işlem faaliyetlerinin Türkiye’deki yatırımcılara tanıtılmasını izinsiz sermaye piyasası faaliyeti kapsamında değerlendiriyor.
SPK, Türkiye’de yerleşik kişilere izinsiz kaldıraçlı işlem yaptırdığı tespit edilen internet siteleri hakkında düzenli olarak erişim engeli kararları alıyor.
Yetkili kurumda ne değişir
Yetkili bir kurumda işlem yapmak kaybetmeyeceğiniz anlamına gelmez. Avrupa düzenleyicilerinin verilerine göre kaldıraçlı ürünlerde bireysel yatırımcı hesaplarının yüzde 74 ila 89’u para kaybediyor — bu oran düzenlemeye tabi kurumları da kapsıyor.
Değişen şey şudur: uyuşmazlık halinde başvurabileceğiniz bir merci olur, teminatınız Takasbank’ta tutulur ve kurum uymak zorunda olduğu asgari standartlara tabidir.
Bir sorun yaşarsanız: Forex mağduriyetinde başvuru yolları
Kaynaklar
SPK, Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ III-37.1, madde 27. SPK Tebliğ III-37.1.b, Resmî Gazete 10.02.2017 / 29975. ESMA, 27 Mart 2018 kararı.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; yatırım veya hukuki tavsiye değildir. Hukuki süreçler için bir avukata danışın. Ayrıntı için Risk Bildirimi sayfamızı okuyun.